گزارش مدیریت پژوهش سازمان بورس نشان میدهد ارزش معاملات ETFs در معاملات آخرین روز هفته گذشته به ۳۲.۵ همت رسید که ۲۴.۹ همت آن را ارزش معامله صندوقهای درآمد ثابت و بیش از ۷.۶ همت آن را ارزش معامله صندوقهای کالایی تشکیل میدهد.
بر این اساس ارزش معاملات صندوقهای درآمد ثابت قابل معامله ۲۴۸.۷۱۸ و ارزش خالص خرید حقیقیها در این دسته از صندوقها مثبت ۳۵.۸۹۵ میلیارد ریال بوده است.
ارزش معاملات صندوقهای طلا نیز در روز چهارشنبه ۶۱.۴۵۴، نقره ۴۶۶۳، انرژی ۹۷۶۸ و کشاورزی ۵۷۵ میلیارد ریال بوده است؛ و در این روز با ثبت رکورد تاریخی ورود پول حقیقی به صندوقهای نقره، مجموع خالص خرید حقیقیها در صندوقهای کالایی به مثبت ۱۱۹۵ میلیارد ریال رسید.
به این ترتیب، با استمرار جریان ورود پول حقیقی به بازار، خالص خرید حقیقیها از زمان شروع جنگ تاکنون به بالاترین میزان خود معادل ۱۷۴.۱۵۸ میلیارد ریال رسید.
در یک سال گذشته، سرمایه گذاری در نقره بیشتر از طلا اصطلاحاً ترند شده است، چراکه نقره در مقاطعی توانسته نسبت به طلا بازدهی بیشتری بدهد و برای سرمایهگذارها، بهخصوص آنهایی که ریسکپذیر هستند، گزینهی جذابی بوده است. محبوبیت و البته کاربردهای نقره بهقدری زیاد بوده که شاهد معرفی صندوقهای نقره در بورس ایران بودهایم. این مطلب را تا انتها بخوانید.
صندوق نقره چیست و چگونه کار میکند؟
صندوق نقره یکی از انواع صندوقهای کالایی قابل معامله در بورس (ETF) است که با پشتوانه نقره فیزیکی (بهصورت غیرمستقیم) یا اوراق و ابزارهای مالی مبتنی بر نقره فعالیت میکند. در این روش، سرمایهگذار بدون نیاز به خرید، حمل یا نگهداری نقره فیزیکی، میتواند از نوسانات قیمت نقره بهرهمند شود.
واحدهای صندوق نقره مثل سهام، از طریق سامانههای معاملاتی کارگزاریها خرید و فروش میشوند و معمولاً ویژگیهایی مانند شفافیت قیمتی، نقدشوندگی بالا و امکان سرمایهگذاری با مبالغ کم را دارند.
نکته مهم این است که در حال حاضر صندوق نقره تخصصی و مستقل در بورس ایران فعال نیست؛ اما مجوزهای اولیه صادر شده و انتظار میرود بهزودی پذیرهنویسی نخستین صندوق نقره انجام شود. در وضعیت فعلی، ابزارهای مرتبط با نقره در بازار سرمایه بیشتر شامل گواهی سپرده شمش نقره و قراردادهای مشتقه مبتنی بر نقره هستند و برخی صندوق های طلا هم ممکن است بخشی محدود از دارایی خود را به این ابزارها اختصاص دهند.
مزایای سرمایهگذاری در نقره
سرمایهگذاری در نقره بهعنوان یک دارایی ارزشمند، میتواند هم از منظر کاربرد صنعتی و هم از منظر حفظ ارزش دارایی در برابر تورم قابل توجه باشد. مهمترین مزایای سرمایهگذاری در نقره عبارتاند از:
- پتانسیل رشد و تقاضای رو به افزایش: بهدلیل کاربرد گسترده نقره در حوزههایی مانند الکترونیک، پزشکی و انرژیهای نو، چشمانداز این فلز در میانمدت و بلندمدت مثبت ارزیابی میشود.
- قیمت مناسبتر نسبت به طلا: ورود به بازار نقره معمولاً با سرمایه اولیه بسیار کمتری نسبت به طلا امکانپذیر است.
- خاصیت ضدتورمی و بازدهی قابل توجه: نقره نیز مانند طلا در بسیاری از دورهها نقش پوشش تورم را ایفا میکند و میتواند در سبد دارایی به حفظ ارزش پول کمک کند.
- مناسب برای تنوعبخشی به پرتفوی: اضافه کردن نقره به سبد سرمایهگذاری میتواند به کاهش ریسک کلی پرتفو و ایجاد تنوع کمک کند.
| مقایسه صندوق نقره با خرید نقره فیزیکی | ||
| صندوق نقره | نقره فیزیکی | معیار |
| از طریق سامانه معاملاتی کارگزاریها | خرید و فروش حضوری از بازار | شیوه سرمایهگذاری |
| ندارد | دارد (نیازمند محل امن و استاندارد) | نیاز به نگهداری فیزیکی |
| شفافیت کامل | پایین (بازار شفاف مثل طلا ندارد) | شفافیت قیمت |
| بالا (خرید/فروش لحظهای در بازار) | پایینتر و فروش سریع دشوار است | نقدشوندگی |
| امکان تقلب ندارد | بالا (نگرانی درباره اصالت و عیار) | ریسک تقلب و عیار |
| پرداخت کارمزد خرید و فروش | هزینه نگهداری، بیمه، انبارداری | هزینههای جانبی |
| معاف از مالیات | مالیات بر ارزش افزوده | مالیات |
| بله | خیر | مناسب برای سرمایه کم |
در مجموع، با توجه به نکاتی که گفتیم، سرمایهگذاری از مسیر صندوق (در صورت فعال بودن صندوق نقره مستقل در بورس) معمولاً گزینهای شفافتر، نقدشوندهتر و کمدردسرتر از خرید نقره فیزیکی است؛ چون چالشهایی مانند نگهداری، اصالت، فروش سخت و هزینههای جانبی حذف شدهاند.
پیشبینی آینده نقره در ایران و جهان
در بازار جهانی، چشمانداز نقره همچنان تا حد زیادی به دو عامل گره خورده است: تقاضای صنعتی (بهویژه در حوزههایی مثل پنلهای خورشیدی و فناوریهای نو) و کسری عرضه. در گزارشها تاکید شده که بازار نقره چند سال پیاپی با کسری ساختاری عرضه مواجه بوده و برای سال ۲۰۲۵ نیز کسری قابلتوجهی (حدود ۹۵ میلیون اونس) برآورد شده است. همچنین گزارشهای خبری بینالمللی نشان میدهند رشد قیمت نقره در ۲۰۲۵ بسیار پرشتاب بوده و برخی تحلیلها حتی از امکان تداوم رشد تا ۲۰۲۶ صحبت میکنند.
در ایران، جهت کلی قیمت نقره معمولاً ترکیبی از روند جهانی نقره و نوسان نرخ ارز است؛ بنابراین اگر یکی از این دو محرک (یا هر دو) وارد فاز صعودی شوند، احتمال تقویت روند ریالی نقره بیشتر میشود.
جمعبندی مطلب
در یک سال گذشته، نقره بهدلیل رشد قیمتی و کاربردهای صنعتی، بیشتر مورد توجه سرمایهگذارها قرار گرفته است. با این حال، در بورس ایران هنوز صندوق نقره مستقل و تخصصی فعال نیست و فعلاً ابزارهای مرتبط با نقره بیشتر در قالب گواهی سپرده شمش نقره و قراردادهای مشتقه دیده میشوند.
